Lata 90. trudno pomylić z jakimkolwiek innym okresem w historii amerykańskiego komiksu. Dynamiczne okładki, muskularni bohaterowie, ogromne bronie, niezwykłe pozy, intensywne kolory, folie, hologramy, tłoczenia i inne eksperymenty wydawnicze sprawiły, że komiksy z tej dekady mają bardzo charakterystyczny styl. Dla jednych jest przesadzony, dla innych fantastyczny. Jedno jest pewne – trudno przejść obok niego obojętnie.
Dzisiaj stare komiksy Marvel z lat 90. zaczynają pełnić jeszcze jedną rolę. Nie są już po prostu używanymi zeszytami sprzed kilkudziesięciu lat. Dla pokolenia wychowanego na Spider-Manie, X-Men, Wolverinie czy Punisherze stają się przedmiotami nostalgii, a dla młodszych fanów – możliwością poznania zupełnie innej epoki amerykańskiego komiksu.
Co ciekawe, wejście w ten świat wcale nie musi kosztować fortuny.
Czy komiksy z lat 90. można już nazywać starymi?
Dla części kolekcjonerów słowo „stary” nadal kojarzy się przede wszystkim z komiksami z lat 50., 60. czy 70. Tymczasem matematyka jest bezlitosna.
Komiks wydany w 1991 roku ma już około 35 lat.
Zeszyt z 1996 roku – około 30.
To oznacza, że komiksy, które dla wielu osób wciąż wydają się stosunkowo współczesne, mają dzisiaj po trzy dekady historii.
I właśnie tutaj zaczyna działać nostalgia. Osoby, które jako dzieci lub nastolatki poznawały w latach 90. Spider-Mana, X-Men czy Batmana, są dzisiaj dorosłymi klientami i kolekcjonerami.
Jeżeli interesują Cię starsze wydania szerzej, zajrzyj również do naszego artykułu filarowego „Stare komiksy” .
Dlaczego lata 90. były tak niezwykłe dla amerykańskich komiksów?
To była dekada ogromnych zmian.
Rynek komiksowy przeżywał okres olbrzymiego zainteresowania kolekcjonowaniem. Wydawcy eksperymentowali z okładkami, nowymi seriami i specjalnymi wydaniami. Czytelnicy kupowali komiksy nie tylko po to, żeby je przeczytać, ale również z myślą o kolekcjonowaniu.
Na okładkach pojawiały się folie metaliczne, hologramy, tłoczenia, wycięcia i inne dodatki mające wyróżnić dany numer na półce.
Dzisiaj takie rozwiązania są jednym z najbardziej charakterystycznych symboli tamtej epoki.
Nie każdemu muszą się podobać.
Ale trudno odmówić im osobowości.
X-Men – jedna z ikon komiksowych lat 90.
Jeżeli mielibyśmy wybrać serię najbardziej kojarzącą się z Marvelem lat 90., X-Men byłoby jednym z pierwszych kandydatów.
Mutanci byli wtedy wszędzie.
Wolverine, Cyclops, Storm, Jean Grey, Rogue, Gambit, Beast i Magneto trafiali do komiksów, animacji, gier, zabawek i na najróżniejsze produkty.
Dla dzisiejszego kolekcjonera oznacza to ogromną liczbę zeszytów do odkrywania.
Nie trzeba przy tym od razu szukać najrzadszych wydań. Można zbudować kolekcję wokół konkretnego bohatera, rysownika, serii albo po prostu najbardziej efektownych okładek.
Jeżeli szukasz ich również jako upominku, przygotowaliśmy osobny poradnik „Prezent dla fana X-Men” .
Wolverine – idealny bohater do niewielkiej kolekcji
Nie każdy chce zbierać tysiące komiksów.
I bardzo dobrze.
Jednym z najciekawszych sposobów kolekcjonowania jest stworzenie niewielkiej kolekcji poświęconej jednej postaci.
Wolverine nadaje się do tego znakomicie.
W latach 90. pojawiał się zarówno w X-Men, jak i we własnych seriach oraz licznych innych historiach. Dzięki temu można zbudować kolekcję składającą się z kilkunastu czy kilkudziesięciu ciekawych zeszytów bez konieczności kompletowania całego uniwersum Marvela.
Spider-Man z lat 90. – nostalgia, która działa do dziś
Spider-Man jest kolejnym oczywistym kierunkiem.
Lata 90. przyniosły wiele charakterystycznych historii i okładek związanych ze światem Petera Parkera, a jednocześnie był to okres, w którym Spider-Man docierał do kolejnych odbiorców poprzez animację, gry i produkty licencyjne.
Dzisiaj trzydziesto- czy czterdziestokilkuletni fan może zobaczyć okładkę z tamtego okresu i natychmiast przypomnieć sobie estetykę własnego dzieciństwa.
To jeden z powodów, dla których stary komiks nie musi być niezwykle rzadki, żeby był interesujący.
Czasami jego największą wartością jest po prostu wspomnienie.
Więcej pomysłów związanych z tym bohaterem znajdziesz również w artykule „Prezent dla fana Spider-Mana” .
Punisher, Ghost Rider, Venom – ciemniejsza strona Marvela lat 90.
Marvel lat 90. to nie tylko najbardziej klasyczni superbohaterowie.
Ogromną popularnością cieszyły się również bardziej agresywne i mroczne postacie. Punisher, Ghost Rider czy Venom bardzo dobrze wpisywali się w estetykę dekady.
Jeżeli ktoś chce stworzyć kolekcję, która od razu wygląda jak produkt lat 90., właśnie takie serie mogą być świetnym kierunkiem.
Szczególnie ciekawy jest Venom, który z czasem stał się jedną z najbardziej rozpoznawalnych postaci związanych ze światem Spider-Mana.
Czy stare komiksy Marvel są drogie?
To jeden z najczęstszych mitów dotyczących kolekcjonowania.
Stary nie oznacza automatycznie drogi.
Niektóre komiksy Marvela są oczywiście bardzo wartościowe. Szczególnie dotyczy to ważnych pierwszych występów postaci, kluczowych numerów, rzadkich wariantów i egzemplarzy w wyjątkowo dobrym stanie.
Jednak ogromna część komiksów z lat 90. została wydrukowana w bardzo dużych nakładach.
To dobra wiadomość dla początkującego kolekcjonera.
Można kupować prawdziwe, trzydziestoletnie amerykańskie zeszyty bez konieczności inwestowania dużych pieniędzy.
Dzięki temu lata 90. mogą być jednym z najlepszych okresów na rozpoczęcie przygody ze starszymi komiksami.
Czy każdy komiks z lat 90. kiedyś będzie dużo wart?
Nie.
I nie warto zaczynać kolekcjonowania od takiego założenia.
Wysoki nakład wielu zeszytów sprawia, że sam wiek nie wystarczy, aby komiks stał się rzadki i bardzo wartościowy.
Znacznie lepszym podejściem jest kupowanie tego, co naprawdę nas interesuje.
Ulubiony bohater.
Ciekawa okładka.
Konkretny rysownik.
Seria, którą pamiętamy z dzieciństwa.
Jeżeli z czasem wartość niektórych zeszytów wzrośnie – świetnie.
Ale kolekcja powinna być ciekawa również wtedy, gdy nigdy się to nie wydarzy.
Stan zachowania – na co zwrócić uwagę?
Przy starszych komiksach stan ma znaczenie, ale początkujący kolekcjoner nie powinien wpadać w pułapkę poszukiwania wyłącznie egzemplarzy idealnych.
Komiks ma trzydzieści lat.
Może mieć niewielkie załamania okładki, przetarcia czy inne ślady przechowywania.
Jeżeli kupujemy go przede wszystkim do własnej kolekcji i czytania, takie niedoskonałości mogą być całkowicie akceptowalne.
Co więcej, egzemplarz w słabszym stanie często jest tańszy, co pozwala rozpocząć kolekcję znacznie mniejszym kosztem.
Dopiero przy drogich i rzadkich wydaniach różnice w stanie zachowania zaczynają mieć naprawdę duży wpływ na cenę.
Bag & board – dlaczego stare komiksy są przechowywane w foliach?
Przeglądając amerykańskie komiksy, często zobaczysz zeszyty znajdujące się w przezroczystej folii wraz z kartonikiem.
To popularny sposób przechowywania pojedynczych zeszytów.
Folia pomaga chronić komiks przed kurzem i zabrudzeniami, a kartonik ogranicza ryzyko przypadkowego zgięcia.
Nie oznacza to jednak, że komiks powinien zostać zamknięty w sejfie i nigdy więcej otwarty.
Jeżeli kupujesz niedrogi zeszyt z lat 90. – przeczytaj go.
Komiksy powstały właśnie po to.
Jak zacząć kolekcjonować Marvela z lat 90.?
Najgorsza metoda to próba kupowania wszystkiego.
Marvel publikował ogromną liczbę tytułów i bardzo szybko można stracić kontrolę nad kolekcją.
Lepiej wybrać jeden prosty motyw.
Jeden bohater
Na przykład Wolverine, Spider-Man albo Venom.
Jedna drużyna
X-Men lub Avengers.
Jedna dekada
Wyłącznie komiksy z lat 90.
Jeden typ okładki
Możesz zbierać charakterystyczne okładki specjalne, folie czy hologramy.
Jeden twórca
Kolekcja prac konkretnego rysownika może być znacznie ciekawsza niż przypadkowy zbiór.
Jeżeli dopiero zaczynasz, przeczytaj również nasz poradnik „Jak zacząć kolekcjonować amerykańskie komiksy” .
Dlaczego warto czytać stare komiksy w oryginale?
Oryginalny amerykański zeszyt daje coś, czego nie daje współczesne wydanie zbiorcze.
Widzisz komiks w formie, w jakiej trafiał do czytelników trzydzieści lat temu.
Masz oryginalną okładkę, reklamy, strony redakcyjne i cały kontekst wydawniczy epoki.
Oczywiście oznacza to również język angielski.
Dla wielu osób jest to jednak dodatkowa zaleta. Komiks może być przyjemnym sposobem kontaktu z językiem, szczególnie jeśli bohater i historia naprawdę nas interesują.
Więcej na ten temat znajdziesz w artykule „Komiksy po angielsku” .
Stary Marvel jako prezent dla fana
Komiksy z lat 90. świetnie łączą się również z naszym klastrem prezentowym.
Jeżeli ktoś uwielbia Spider-Mana, X-Men czy Wolverine'a, można podarować mu oryginalny zeszyt sprzed około 30 lat.
Jeszcze ciekawszym pomysłem jest dopasowanie rocznika.
Osoba urodzona w 1991 roku?
Poszukaj Marvela z 1991.
Urodzona w 1996?
Spróbuj znaleźć zeszyt z 1996 roku.
Wtedy prezent nie jest już tylko starym komiksem.
Jest komiksem z roku urodzenia.
Całą koncepcję opisujemy w poradniku „Komiks z roku urodzenia” , a więcej inspiracji prezentowych znajdziesz w artykule filarowym „Komiks na prezent” .
Czy warto zacząć właśnie od lat 90.?
Dla wielu początkujących – zdecydowanie warto je rozważyć.
Komiksy są już wystarczająco stare, żeby miały wyraźny charakter swojej epoki, a jednocześnie wiele z nich pozostaje stosunkowo łatwo dostępnych.
Można znaleźć Spider-Mana, X-Men, Wolverine'a, Avengers, Punishera, Venoma i dziesiątki innych bohaterów.
Można czytać.
Można kompletować serie.
Można zbierać wyłącznie okładki.
Można również kupić jeden zeszyt tylko dlatego, że wygląda świetnie.
I właśnie od tego często zaczyna się kolekcjonowanie.
FAQ – stare komiksy Marvel z lat 90.
Czy komiksy Marvel z lat 90. są wartościowe?
Niektóre tak, ale sam wiek nie oznacza wysokiej wartości. Cena zależy między innymi od konkretnego wydania, znaczenia numeru, rzadkości, popytu i stanu zachowania.
Czy warto zbierać komiksy Marvel z lat 90.?
Tak, szczególnie jeśli interesują Cię Spider-Man, X-Men, Wolverine, Venom i inni bohaterowie popularni w tej dekadzie. Duża liczba dostępnych zeszytów pozwala rozpocząć kolekcję bez ogromnego budżetu.
Jakie komiksy Marvel z lat 90. zbierać?
Najłatwiej wybrać jednego bohatera, drużynę, serię, twórcę albo konkretny typ okładek. Nie trzeba próbować zbierać wszystkiego.
Czy stare komiksy Marvel trzeba trzymać w folii?
Folia oraz kartonik usztywniający pomagają ograniczyć zabrudzenia i przypadkowe zagięcia. Przy kolekcjonowaniu pojedynczych amerykańskich zeszytów jest to bardzo popularny sposób przechowywania.
Czy stare komiksy Marvel są po angielsku?
Oryginalne wydania amerykańskie są po angielsku. Dla osób uczących się języka połączenie ilustracji i dialogów może ułatwiać rozumienie historii.
Czy komiks Marvel z lat 90. nadaje się na prezent?
Tak. Szczególnie ciekawym pomysłem może być zeszyt z ulubionym bohaterem albo komiks wydany w roku urodzenia osoby obdarowanej.
Gdzie kupić stare amerykańskie komiksy Marvel?
Warto szukać sklepów specjalizujących się w pojedynczych amerykańskich zeszytach, gdzie można wybierać według serii, bohatera i okresu wydania. Zobacz komiksy Marvel w Hobby Shop .